Trochę historii ...
Kanioning bywa często przedstawiany jako sport bardzo młody, co mija się z prawdą, gdyż
nowa jest wyłącznie jego nazwa, upowszechniona przez media pod koniec ubiegłego wieku.
Zjazdy niedostępnymi kanionami, nazy-wane obrazowo "speleologią pod otwartym niebem",
była uprawiane - choć bez rozgłosu - przez grotołazów już przeszło sto lat temu. W 1888
roku Edouard Alfred Martel, ojciec speleologii i założyciel pierwszego stowarzy-szenia
speleologicznego we Francji, dokonał przejścia jaskini Bramabiau. Unikalne warunki tej
jaskini, jakie stwarza podziemna rzeka poprzecinana licznymi progami, pozwalają uznać
to przejście za początki dyscypliny zwanej dziś kanioningiem. Następnie Martel zbadał
kilka słynnych kanionów: Gorges de Verdon (1904), de Daluis (1906) i Kakaoueta (1964).
W latach 1869-1960 miały miejsce wyprawy eksploracyjne, w których brały udział takie
sławy speleologii jak Lucien Briet, Alfred Janet, Cazales Dubosq, Robert de Joly i
Paul Minvielle. Ich celem były niedostępne, nie-zwykle malownicze kaniony położone na
terenie Francji oraz Hiszpanii.
To jest cudowne, lecz całkiem niepraktyczne - tak ocenił tę formę aktywności jeden z
jej prekursorów, Alfred Janet, w roku 1906, nie podejrzewając, że zjazdy kanionami
staną się w przyszłości formą rekreacji, łączącą elementy przygody, sportu i
kontemplacji wspaniałej, dzikiej natury.
Do lat 60-tych XX wieku uroki niedostępnych wąwozów znane były niewielkiej grupie
niestrudzonych badaczy. Szersze zainteresowanie "speleologią pod otwartym niebem"
pojawiło się na początku lat 70-tych, gdy Patrice de Bellefon opisał
"100 najpiękniejszych tras Pirenejów". W 1977 Minvielle wydał broszurę opisującą kilka
kanionów. Pewne jest jednak, że dopiero wydany w 1980 roku przewodnik Paula Montroque'a
"Kaniony Sierra de Guarne" sprawił, że szerokie kręgi społeczne odkryły tę formę
aktywności. Odtąd zyskiwała sobie ona coraz większą popularność.
Wzrost zainteresowania kanioningiem spowodował konieczność stworzenia odpowiednich
struktur organizacyj-nych i uregulowań prawnych. Sprawa ta została poruszona w 1986
na Walnym Zjeździe FFS (Federation Fran-çaise de Speleologie) w Chapelle Vercors.
Efektem prac specjalnie wyodrębnionej grupy było utworzenie w 1988 roku komisji do spraw
kanioningu (Commision Canyon), na której czele stanął Jean Paul Lucot. Nowo powołana
komisja nawiązała ścisłą współpracę z podobnymi organizacjami zajmującymi się sprawami
kajakar-stwa górskiego, speleologii i wspinaczki skałkowej.
Wkrótce potem zorganizowano serię szkoleń, które pozwoliły wyłonić kadrę instruktorską
tego sportu. Podczas tych szkoleń zostały ustalone zalecenia techniczne dotyczące
kanioningu. Było to konieczne, gdyż wzrost zainte-resowania tą formą rekreacji pociągnął
za sobą zwiększenie liczby groźnych wypadków. Te tragiczne zdarzenia uświadomiły
potrzebę wprowadzenia pewnych środków ostrożności i sformułowania zasad uprawiania
tego pięknego, lecz niebezpiecznego sportu. Sugerowane przez Komisję zalecenia zostały
zaakceptowane przez francuskie Ministerstwo Młodzieży i Sportu oraz upowszechnione w
rozporządzeniu z 1992 roku - był to pierwszy oficjalny dokument, regulujący ten sport.
Znalazły się w nim szczegółowe ustalenia dotyczące używanego w nim sprzętu, a także
przyznawania uprawnień istruktorskich.
Pierwsze zawody kanioningu zostały zorganizowane we wrześniu 1992 roku w Gedre-Gavarnie
przez Federation Française de Speleologie.
Lata 90-te przyniosły, niestety, szereg ograniczeń wstępu do wielu pięknych kanionów.
|